Przymiotnik i jego odmiany

Przymiotnik w języku niemieckim to część mowy, która odpowiada na pytanie: jaki, jaka, jakie? Określa właściwości osoby lub rzeczy. Odmienia się przez rodzaje, liczby i przypadki, ponadto przymiotnik podlega stopniowaniu.

W zdaniach przymiotnik pełni funkcję:

a)   przydawki np. ein guter Vater, eine gute Mutter, ein gutes Kind

b)  orzecznika np. der Vater ist gut, die Mutter ist schön, das Kind ist klein

 Początek wiedzy o przymiotniku jest dość łatwy, gdyż pokrywa się z przymiotnikiem polskim. Aby opanować dalszy materiał o przymiotniku należy nauczyć się końcówek przy odmianie przez przypadki.

Przymiotnik odmienia się z rodzajnikiem zerowym, określonym i nieokreślonym.

Tabela z przykładami z  rodzajnikiem zerowym, czyli de facto bez niego:

Liczba pojedyncza

Liczba mnoga

 

rodzaj męski

rodzaj żeński

rodzaj nijaki

 

Nominativ (mianownik)

Guter Sohn

Gute Tochter

Gutes  Kind

Gute Nachbarn

Genitiv (dopełniacz)

guten Sohnes

guter Hund

guten Kindes

guter Kinder

Dativ (celownik)

gutem Sohn

guter Tochter

gutem    Kind

guten Kinder

Akkusativ (biernik)

guten Sohn

gute Tochter

gutes  Kind

Gute Kinder

 

Das ist guter Nachbar – to jest dobry sąsiad

Das ist kluge Studentin – to jest mądra studentka

Das ist rotes Licht – to czerwone światło

Jak widać końcówka przymiotnika uzależniona jest od rodzajnika rzeczownika. Sąsiad jest rodzaju męskiego, więc dodajemy ER, czyli GUTER. Nie ma tutaj rodzajnika, więc trzeba w przymiotniku zaznaczyć rodzaj wyrazu.

 

  gelbe Blume – bez rodzajnika (żółty kwiat)

  die gelbe Blume – z rodzajnikiem określonym

  eine gelbe Blume – z rodzajnikiem nieokreślonym

 

Przymiotnik w niemieckim odmienia się przez przypadki tak jak w polskim. Dochodzi tu jeszcze odmiana rodzajników, która na pierwszy rzut oka wydaje się trudna. Zachodzi tu jednak logiczna prawidłowość. Skup się na razie na Mianowniku, bo to jest na początku najważniejsze.

 

Oto tabelka obrazująca odmianę z rodzajnikiem określonym:

 

Rodzaj męski

 Rodzaj żeński

Rodzaj nijaki

Liczba mnoga

Nominativ (mianownik)

der -e

die -e

das -e

die -en

Genitiv (dopełniacz)

des -en

der -en

des -en

der -en

Dativ (celownik)

dem -en

der -en

dem -en

den -en

Akkusativ (biernik)

den -en

die -e

das -e

die -en

 

Der schöne Baum – Piękne drzewo

Die rote Blume – czerwony kwiatek

Das kleine Haus – mały dom

W tym wypadku końcówki przymiotników pozostają takie same (rote, kleine), natomiast ważny jest rodzajnik z przodu : DER, DIE, DAS. On pozostaje taki jaki jest właściwy danemu rzeczownikowi.


kleiner Vogel mały ptak (bez rodzajnika)

der kleine Vogel(z rodzajnikiem określonym)

ein kleiner Vogel(z rodzajnikiem nieokreślonym)

Możemy tą odmianę zrobić jeszcze inaczej. Ptak jest rodzaju męskiego, ale jeśli dodamy -chen nastąpi zdrobnienie wyrazu i wtedy jak wiadomo mamy do czynienia z rodzajem nijakim :

kleines Vogelchen(z rodzajnikiem określonym)

das kleine Vogelchen(z rodzajnikiem określonym)

ein kleines Vogelchen(z rodzajnikiem nieokreślonym)

 

Z rodzajnikiem nieokreślonym:

 

Rodzaj męski

Rodzaj żeński 

Rodzaj nijaki

Liczba mnoga

Nominativ (mianownik)

ein -er

eine -e

ein -es

-e

Genitiv (dopełniacz)

eines -en

einer -en

eines -en

-er

Dativ (celownik)

einem -en

einer -en

einem -en

-en

Akkusativ (biernik)

einen -en

eine -e

ein -es

-e

 

Ein weiser Mann – mądry człowiek

Eine begabte Frau – zdolna kobieta

Ein kluges Mädchen – mądra dziewczyna

W tych przykładach w Mianowniku odmienia się rodzajnik tylko w r. żeńskim: EINE, i  dodane są końcówki do przymiotników.

Przymiotnik niemiecki wygląda na dość skomplikowany, ponieważ  zmieniają się końcówki w zależności od rodzajnika. Wystarczy jednak zapamiętać same końcówki posługując się logiką kolejnych odmian.

 ®2015 Copyright by Beata Jodel

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*